“




بمبئی می سوزد ،رسانه ها جان می گیرند

محیا برکت | 16 آذر 1387


مجلل ترین هتل شهر بمبئی در آتش می سوزد.صد ها نفر زخمی می شوند و یا جان خود را از دست می دهند.نگرانی و ترس از عملیات تروریستی بر فضای شهر حکم می راند و همه این جریانات کمترازچند دقیقه بعد از وقوع، دررسانه های اجتماعی مجازی انعکاس می یابد.

وقایع اخیر حادثه بمبئی بهانه ای است که بتوان بار دیگر به نقش تکنولوژی های جدید در شکل گیری واقعه و روند انعکاس آن پرداخت .در حادثه بمبئی می توان نقش آفرینی رسانه های جدید را در هر دو روی سکه مشاهده کرد .چه آنجا که رسانه های جدید به مثابه یک فرصت عمل می کنند و چه روی دیگر سکه که نقشی جز تهدید را برای رسانه های جدید متصور نمی شود .

یک روی سکه :فرصت

حادثه ای تروریستی در گوشه ای از جهان رخ می دهد و در کمترین بازه زمانی اخبار و عکس های مربوط به این حادثه ازطریق گوشی های تلفن همراه مبادله می شود.گزارش لحظه به لحظه این حادثه در سایت توییتر (یکی از مشهورترین شبکه های اجتماعی مجازی ) نوشته می شود . در حادثه اخیر، توییتر اطلاعات مستمرو مداومی از طریق قابلیت جست‌وجوی خود فراهم کرد .اولین نوشته مربوط به حملات از سوی یک کاربر هندی توییتر ارسال شد وبار دیگر توییتر در قالب یک" خبر گزاری مردم "نقش آفرینی کرد.

در جریان آتش سوزی هتل بمبئی سرعت بازتاب اخبار در توییتر بسیار بالا بود، به طوری که بعضی از اخبار در توییتر زودتر از خبرگزاری‌ها منتشر می‌شدند. حتی یک کاربر توییتر با نام کاربری Dupree، از داخل یکی از هتل‌هایی که مورد حمله قرار گرفته بود، گزارش می‌کرد. او نوشته بود که چگونه تروریست‌ها به قسمت پذیرش هتل رفته بودند تا اتاق‌های مسافران آمریکایی را پیدا کنند و توییت کرده بود که چگونه آنها گروگان گرفته شدند.

در اینجاست که مدل مخاطب مراوده ای مک کوایل نیزمحقق می شود.بدین معنا که عنان هدایت هم در دست گیرنده است و هم در دست فرستنده .موقعیتی به وجود می آید که در آن مجموعه ای از افراد می توانند در یک تعامل ارتباطی به طور فعال به یکدیگر مرتبط شده و به مبادله ،مشارکت و تعامل با یکدیگر بپردازند.براین اساس زمانی که کاربری با ارسال توییت اوضاع موجود در هتل را روایت می کند خود گیرنده ای برای پیام های ارسال شده ازسوی مقام های امنیتی هند و منابع رسمی است ودر آن واحد دو نقش گیرنده و فرستنده را در کنار هم دارد.

سایت اشتراک گذاری عکس فلیکر نیز از همان آغازعملیات تروریستی دست به کارشده بود.درحادثه اخیر، فلیکر میزبان مجموعه عکس‌هایی بود که یک هندی از صحنه‌های تاثرانگیز پس از حادثه، در منطقه کولابا گرفته بود. نقش فرصتمدارانه رسانه های اجتماعی جدید را می توان به خوبی در واقعه بمبئی مشاهده کرد .آنجا که بعضی از کاربران توییتر، در توییت‌هایشان از دیگران می خواستند که برای اهدای خون به بیمارستان مراجعه کنند و یاعده ای که اطلاعاتی در مورد نجات‌یافتگان و قربانیان حوادث تروریستی منتشر می کردند همه نمونه هایی هستند که نقش مثبت رسانه های جدید را بازگو می کنند.

آن روی سکه :تهدید

با وجود تمام مزایای که می توان برای تکنولوژی و رسانه های نوین ارتباطی قائل بود باز هم نمی توان چشم را بر تهدید های این طیف جدید رسانه ای بست. به طوریکه حتی مقامات هندی نیز اعلام کرده اند فناوری به طور کلی برای آنها دردسر ساز شده است. به گفته مقامات امنيتي هند تروريست‌هايي که به مناطق مختلف جنوب شهر بمبئي هند حمله کردند، براي پيدا کردن مسيرهاي خود، نقشه‌هاي ديجيتالي نرم‌افزار Google Earth را مورد استفاده قرار دادند. پليس بمبئي در بررسي‌هاي خود پيرامون اين ماجرا و بازجويي از يک فرد دستگير شده اعلام کرد، اين گروه تروريستي آموزش‌هاي ويژه‌اي ديده بودند و از فناوري‌هايي نظير تلفن‌هاي ماهواره‌اي و سيستم جهاني مسيرياب ماهواره‌اي(GPS) استفاده کردند و تروریست ها از تلفن ماهواره ای و سیستم میکرو بلاگ برای انفجار بمب ها و انجام اقدامات مختلف خود بهره جسته اند.

همچنین گفته شد چند ساعت پس از انجام این حمله تروریستی و آتش گرفتن هتل بزرگ شهر بمبئی، کلیه رسانه ها و سازمان های خبری فعال در منطقه، ایمیلی از یک گروه ناشناس دریافت کردند که خود را با نام Deccan Mujahideen معرفی کرده بودند و ادعا می کردند این حمله تروریستی را انجام داده است.در این میان، کارشناسان امنیتی اعلام کردند هیچ گروهی با نام Deccan Mujahideen وجود ندارد و این پست الکترونیکی جعلی بوده است . (ظاهرا برای تحریک و فریب افکار عمومی و مسئولان امنیتی این ایمیل ارسال شده بود.) بررسی های مقامات امنیتی هند نشان داده است، تروریست ها برای زیر نظر گرفتن اقدامات پلیس و بازتاب عملیات خود در رسانه های جهانی، از گوشی های هوشمند BlackBerry استفاده می کرده اند. این افراد از طریق این گوشی ها، به شبکه اینترنت متصل می شدند و با جست وجو در سایت های مربوط به رسانه های محلی، در جریان عکس العمل مقامات محلی و بین المللی قرار می گرفتند.

سایت توییتر با آنکه نقش موثری در حادثه بمبئی و انتشار اخبار مربوط به این حادثه داشت اما تمرکز کاربران روی این سایت برای انتشار اخبار و تصاویر حمله تروریستی شهر بمبئی به قدری افزایش یافت که مقامات بلندپایه هند از مردم این کشور خواستند تا از انتشار اخبار روی این سایت خودداری کنند .زیرا این مساله باعث شده بود تا اطلاعات استراتژیک هند پس از وقوع این حمله در اختیار تروریست ها قرار بگیرد و مقامات امنیتی هند با مشکل مواجه شوند .روزنامه تایمز چاپ لندن در این باره نوشت: «افراد در سایت Twitter اخباری را منتشر کردند که نشان می داد انفجارها همچنان در برخی مناطق ادامه داشته است، اما هیچ یک از مقامات هند این خبر را تایید نکردند. برخی دیگر در این سایت خبر از گروگان گیری در شهر بمبئی داده بودند. فردای روز حادثه نیز مردم اعلام کردند دولت هند از آنها درخواست کرده است که انتشار اخبار و تصاویر را در مورد حمله تروریستی بمبئی روی سایت توییتر متوقف کنند."

نگاه هوشمندانه

به تکنولوژی و هر رسانه نوینی می بایست به عنوان یک فرصت و تهدید در کنار هم نگریست . نگاه جانبدارانه و یکطرفه نمی تواند نقش رسانه های جدید را به درستی روایت کند وپاسخ به این سوال که آیا رسانه در خدمت منافع بشری عمل می کند و یا بر ضد آن به آسانی ممکن نیست . مثلا زمانی که عبدالکلام – ریس جمهور سابق هند - طي سخنراني خود در سال 2005 هشدار داده بود که دسترسي آسان به نقشه‌هاي آنلاين با جزئيات کامل کشورها از طريق سرويس‌هايي نظير Google Earth مي‌تواند باعث سوءاستفاده تروريست‌ها شود،.يکي از سخنگويان گوگل با ارسال يک پست‌الکترونيکي در اين باره توضيح داد که سرویس Google Earth توسط آژانس‌هاي کمک‌رسان براي عمليات‌هاي نجات مورد استفاده قرار مي‌گيرد و بايد توجه داشت که اين قبیل عمليات‌ها و اقدامات نسبت به سواستفاده از اين سرويس ارجحيت بيشتري دارد. شاید امروز و پس از حادثه تروریستی بمبئی بتوان حق را به عبدالکلام و پیش بینی او داد اما قطعا نمی توان حق را از سخنگوی گوگل گرفت .

منابع: 1)چالش های رسانه های نو 2)نقش رسانه‌هاي اجتماعي بار ديگر در بحران بمبئي برجسته شد 3)IT ، یاور تروریست های بمبئی 4)http://news.parseek.com/Url/?id=2718982

به بالاترين بفرستيد





48 پيامهاى سخنگاه

اعلان پس از تأئيد

سخنگاه  : پيامهاى شما پس از تأئيد گردانند گان سايت نمايان خواهند شد

يك پيام ، يك تفسير ؟

(براى درست كردن پاراگراف، كافيست كه جاى خط ها را خالى بگذاريد)

(اختيارى) پيوند هايپرتكست

اگر پيامتان راجع به يك مقاله چاپ شده يا به يك صفحه اى كه داراى اطلاعات سودمندى است مربوط ميشود، خواهشمند است عنوان صفحه وآدرس آنرا در زير مشخص كنيد

(اختيارى) كى هستيد؟




”





ريپورت ها

* یادداشت
* وب
* نشریات
* موسیقی
* سینما
* بیلبورد
* تلویزیون
* تئاتر
* رادیو
* وبلاگ
* کتاب
* رسانه های جدید



ستون ها

* مقالات
* پنجره ارتباطات
* روزنامه نگاری شهروندی
* اقتصاد رسانه
* دریچه



مطالب مرتبط

* ‌فن‌آوری در خدمت شهروندان
* چرا اينترنت تسخير نمي‌شود؟
* رسانه‌هاي جديد؛ تغيير روش ثبت محتوا
* بمبئی می سوزد ،رسانه ها جان می گیرند
* هر شهروند یک خبرنگار است



محبوب ترين ها

* چطور پلیس با رسانه به کله ما نفوذ می کند؟
* چرا برنامه نود بیننده دارد؟
* جا به جایی ها ادامه دارد...
* فن آوری حریم خصوصی ام را کشت!
* تغيير در فيس بوك، ساده اما بحث برانگيز



جستجو